whatsapp
Aydın Mutlu Dinçoğul
Köşe Yazarı
Aydın Mutlu Dinçoğul
-
 

Yaratıcı göçebe düşünce

Hayatın gerçekliğini, sınırlandırılmış ve kesinleşmiş mutlak kurallar içine, alışılagelen gelenekselliğe, sabit bir zamana ve mekâna hapseden hiyerarşik düşünme mekanizması, varoluşu kalıplaştıran dogmatik ve statükocu bir bakışı temel alır. İnsanı, varoluşsal özgürlüğü ve doğal değişimi değil, hiyerarşik kalıpları ve sözde meşru otoriteyi kutsallaştıran bu düşünce, geçmişi ve geleceği kendi belirlediği koordinatların içinde kalıplaştırır ve hayatı, kendince öngörülebilir mutlak bir kesinliğin içine hapseder. Nihayetinde bu düşünme tarzı, huzur ve güvenlik adına, toplumsal hayatı özgürlükçü devrimsel akışlara ve değişimlere mutlak surette kapatmanın kaçınılmaz bir zorunluluk olduğunu iddia eder. Düalist ve dogmatik olan bu karşı-devrimci düşüncelerin yıkılışında, evrenin temel dokusunu olasılıklarla inşa eden kuantum fiziğinin gelişimi ve görünür gerçekliği alt üst eden sorgusu, oldukça etkili olmuştur. Böylece varoluşun ikili zıtlıkları aşarak ve sürekli değişime açılarak, çoklu farklılaşmalara açık oluş süreçlerinin her an birbirine eklemlenmesiyle akışkan bir halde ilerlediği ve hayatın binlerce olasılıkla beslenen bir süreçler evreni olduğu açığa çıkmıştır. Bu açılıma, aynılaştırma ve özdeş kılma dinamiklerini değil de, farklılaşma dinamiklerini işlevsel kılan, rizomatik göçebe düşünme biçimi denmiştir. Göçebe düşünmenin inşasında sabit kimlikleştirmeler, değişmeyen ve kalıplaştırılan mutlak özler yoktur. Bu sabitleştirme hikâyesi, hiyerarşik iktidarlaşmanın kurnaz kurgularından ibarettir. Esasında hayata ve varoluşa katkı sunan güçler, esas olarak doğal akışlar, kaçınılmaz değişimler ve en yaratıcı güç olan farklılaşmaların devinimleridir. Dolayısıyla en katı sabitlik ve kimlik oluşumu inşası olan geleneksel ve mutlak, statik kutsallık tanımları aşılmalı ve tarihsel süreçler boyunca dinamizmi ile fark yaratabilen her oluş ve akışın, her değişim ve etkileşimin, kutsal sayılabileceği anlaşılmalıdır. Varolan her şey birbiriyle etkileşim ve iletişim içinde fark oluşturabilen bir kutsallık yaratabilir. Esas olarak kutsal olan, değişim ve oluşu tetikleyen yaratıcı farklılaşma özgürlüğüdür. İnsan zekâsı ve duyguları, evrenin ve doğanın içindeki akışlarla, farklılaşmalarla ve oluşlarla etkileşim ve titreşim içinde olduğundan, kalıplaştırılması ve sabitlenmesi olanaksız, her biri ayrı bir kutsallık içeren, doğal yaratıcı dinamiklerdir. Hayatın olumlu yönde sürdürülebilirliğinin, sürekli değişimlere doğrudan açık olma hâli içine alınması; toplumsal inşanın, farklılaşma dinamiklerinin ve zihinsel yaratıcılığın, doğal olarak doğrudan devrimcileşmeye açık bir hâle ulaştırılması demektir. Nihayetinde toplumsallaşma dinamiklerinin özgürleşmesi, doğal rıza toplumuna ve her şeyin sorgulanıp tartışılabildiği şeffaf, radikal demokrasiye açılmak anlamına gelir.
Ekleme Tarihi: 01 Mart 2026 -Pazar

Yaratıcı göçebe düşünce

Hayatın gerçekliğini, sınırlandırılmış ve kesinleşmiş mutlak kurallar içine, alışılagelen gelenekselliğe, sabit bir zamana ve mekâna hapseden hiyerarşik düşünme mekanizması, varoluşu kalıplaştıran dogmatik ve statükocu bir bakışı temel alır.

İnsanı, varoluşsal özgürlüğü ve doğal değişimi değil, hiyerarşik kalıpları ve sözde meşru otoriteyi kutsallaştıran bu düşünce, geçmişi ve geleceği kendi belirlediği koordinatların içinde kalıplaştırır ve hayatı, kendince öngörülebilir mutlak bir kesinliğin içine hapseder.

Nihayetinde bu düşünme tarzı, huzur ve güvenlik adına, toplumsal hayatı özgürlükçü devrimsel akışlara ve değişimlere mutlak surette kapatmanın kaçınılmaz bir zorunluluk olduğunu iddia eder.

Düalist ve dogmatik olan bu karşı-devrimci düşüncelerin yıkılışında, evrenin temel dokusunu olasılıklarla inşa eden kuantum fiziğinin gelişimi ve görünür gerçekliği alt üst eden sorgusu, oldukça etkili olmuştur.

Böylece varoluşun ikili zıtlıkları aşarak ve sürekli değişime açılarak, çoklu farklılaşmalara açık oluş süreçlerinin her an birbirine eklemlenmesiyle akışkan bir halde ilerlediği ve hayatın binlerce olasılıkla beslenen bir süreçler evreni olduğu açığa çıkmıştır.

Bu açılıma, aynılaştırma ve özdeş kılma dinamiklerini değil de, farklılaşma dinamiklerini işlevsel kılan, rizomatik göçebe düşünme biçimi denmiştir.

Göçebe düşünmenin inşasında sabit kimlikleştirmeler, değişmeyen ve kalıplaştırılan mutlak özler yoktur.

Bu sabitleştirme hikâyesi, hiyerarşik iktidarlaşmanın kurnaz kurgularından ibarettir.

Esasında hayata ve varoluşa katkı sunan güçler, esas olarak doğal akışlar, kaçınılmaz değişimler ve en yaratıcı güç olan farklılaşmaların devinimleridir.

Dolayısıyla en katı sabitlik ve kimlik oluşumu inşası olan geleneksel ve mutlak, statik kutsallık tanımları aşılmalı ve tarihsel süreçler boyunca dinamizmi ile fark yaratabilen her oluş ve akışın, her değişim ve etkileşimin, kutsal sayılabileceği anlaşılmalıdır.

Varolan her şey birbiriyle etkileşim ve iletişim içinde fark oluşturabilen bir kutsallık yaratabilir.

Esas olarak kutsal olan, değişim ve oluşu tetikleyen yaratıcı farklılaşma özgürlüğüdür.

İnsan zekâsı ve duyguları, evrenin ve doğanın içindeki akışlarla, farklılaşmalarla ve oluşlarla etkileşim ve titreşim içinde olduğundan, kalıplaştırılması ve sabitlenmesi olanaksız, her biri ayrı bir kutsallık içeren, doğal yaratıcı dinamiklerdir.

Hayatın olumlu yönde sürdürülebilirliğinin, sürekli değişimlere doğrudan açık olma hâli içine alınması; toplumsal inşanın, farklılaşma dinamiklerinin ve zihinsel yaratıcılığın, doğal olarak doğrudan devrimcileşmeye açık bir hâle ulaştırılması demektir. Nihayetinde toplumsallaşma dinamiklerinin özgürleşmesi, doğal rıza toplumuna ve her şeyin sorgulanıp tartışılabildiği şeffaf, radikal demokrasiye açılmak anlamına gelir.

Yazıya ifade bırak !
Okuyucu Yorumları (0)

Yorumunuz başarıyla alındı, inceleme ardından en kısa sürede yayına alınacaktır.

Yorum yazarak Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve seydisehirgundem.com sitesine yaptığınız yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan tüm yorumlardan site yönetimi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Sitemizden en iyi şekilde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır, sitemizi kullanarak çerezleri kabul etmiş saylırsınız.